Editör: Enver Adıgüzel
Uluslararası Para Fonu’nun (IMF) hazırladığı Küresel Finansal İstikrar Raporu’na göre, blok zinciri üzerinde işlem gören tokenlestirilmiş hisse senetlerinde işlemlerin yarısından fazlası ABD’nin düzenli borsa saatleri dışında gerçekleşiyor. Raporda, işlemlerin yaklaşık yüzde 80’inin bir hisseden daha küçük miktarlarda yapıldığı, bunun da küçük yatırımcılar arasında kesirli hisse sahipliğine güçlü bir talep olduğuna işaret ettiği belirtildi.
Fiyatlar gerçek bilgi taşıyor
Tokenlestirilmiş hisseler, halka açık şirketlerin paylarını izleyen blok zinciri tabanlı tokenlerden oluşuyor. IMF, Tesla, Nvidia ve S&P 500 endeksini izleyen tokenler dahil olmak üzere en likit beş tokenlestirilmiş ABD hissesini, 11 işlem platformunda 365 günlük süre boyunca inceledi.
Elde edilen veriler, zincir üzerindeki fiyatların gerçek bilgi taşıdığını gösteriyor. IMF’nin tespitine göre, piyasalar yeniden açıldığında geleneksel hisseler, tokenlestirilmiş karşılıklarının gece boyunca yaptığı fiyat hareketlerinin yüzde 87 ila 99’unu kendi fiyatlarına yansıttı.
Oynaklık ve likidite sorunu
Dezavantajlar da aynı ölçüde belirgin. Tokenlestirilmiş hisseler, dayanak varlıklarına kıyasla yaklaşık 1,5 kat daha oynak seyretti. Likidite ise özellikle merkeziyetsiz borsalarda belirgin şekilde daha düşük kaldı; bu platformlarda fiyatlar geleneksel piyasalardan daha fazla saptı.
Piyasanın büyüklüğü de sınırlı. Tokenlestirilmiş hisse piyasasının toplam değeri yaklaşık 2,3 milyar dolar olarak hesaplandı. Ondo Finance ve Backed Finance’in xStocks ürünü bu piyasanın yüzde 70’inden fazlasını oluşturuyor. IMF’ye göre her iki şirket de doğrudan hisse sahipliği sağlamadan fiyat getirisine maruziyet sunan sentetik tokenler ihraç ediyor.
IMF, piyasanın henüz erken aşamada olması nedeniyle bulgularının dikkatle yorumlanması gerektiğini belirtti ve sistemik risklerin şimdilik sınırlı kaldığını söyledi. Kurum, düzenleyicileri 7/24 işlem gören piyasalar için devre kesici mekanizmaları değerlendirmeye ve geleneksel piyasalarla bağlantıları daha yakından izlemeye çağırdı. IMF daha önce bu yıl, tokenleştirilmiş finans ve stabil coinlerin finansal krizleri büyütebileceği uyarısında bulunmuştu.
Büyük oyuncular yarışa girdi
Rapor, ABD’li büyük finans kuruluşlarının tokenizasyon alanına hızla girdiği bir döneme denk geldi. NYSE, Blockchain.com üzerinden kripto yatırımcılarına ulaşmayı planlıyor. NYSE’nin sahibi ICE ise OKX ile birlikte, ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu’nun (SEC) yeni inovasyon muafiyeti kapsamında 7/24 tokenlestirilmiş hisse işlemleri üzerinde çalışıyor.
Securitize de yakın zamanda Nvidia, Apple ve Amazon hisseleri dahil olmak üzere tokenlestirilmiş hisseleri Solana ağına taşıdı; şirketin bu listeye yeni blok zincirleri ekleyeceği belirtiliyor. Cboe, tokenlestirilmiş opsiyonlar için S&P ile anlaşma yaptı. Coinbase ise ağustos ayında ABD dışındaki kullanıcılar için Base ağında tokenlestirilmiş hisse işlemlerini başlattı.
Kaynak: IMF
